Logo OZZPT
ikona
Nasze Motto:
Twój problem, Naszym problemem
Dołącz do Nas, razem możemy więcej

Kontrola pracownika na zwolnieniu lekarskim – co oznacza pismo z ZUS


ezla

“Ustawowy obowiązek kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich jest nałożony także na płatników składek, którzy ustalają prawo do zasiłków i je wypłacają” – taką treść pisma otrzymali przedsiębiorcy, którzy zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 pracowników.

 
kontrola ezla
fot.: Fotolia

Przedsiębiorcy są wprowadzani w błąd. Ze specjalnych pism dowiadują się, że muszą sprawdzić, co ich chorzy pracownicy robią na zwolnieniu lekarskim. Raz w miesiącu mają przesyłać wykaz wszystkich kontroli.

Przedsiębiorcy, którzy zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 pracowników, w ostatnich dniach dostali zaskakujące w treści pisma. ZUS pisze w nich, że nadzoruje absencje chorobowe, ale: „Ustawowy obowiązek kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich jest nałożony także na płatników składek, którzy ustalają prawo do zasiłków i je wypłacają”. Do pisma dołączony jest formularz dokonywanych przez firmy kontroli, który – na prośbę Zakładu – ma być przekazywany jego oddziałom do 15. dnia każdego miesiąca.

Przepisy są jednak w tym względzie jasne – firma nie ma ani obowiązku nadzorowania e-ZLA, ani przekazywania tego typu raportów.

To jest nieprawda

– Pismo z ZUS ewidentnie wprowadza w błąd. To nieakceptowalne naruszenie granic w relacjach między organem rentowym i płatnikami składek – podkreśla pracodawca z woj. małopolskiego, który otrzymał wspomniany list (dane do wiadomości redakcji).

– Forma pisma jest, delikatnie mówiąc, wyjątkowo niezręczna – zauważa Jeremi Mordasewicz, ekspert ubezpieczeniowy z Konfederacji Lewiatan. – Takie podejście do pracodawców nakazujące im wykonanie działań kontrolnych wobec chorych pracowników jest źle odbierane. Co więcej, negatywnie wpływa na wizerunek samego ZUS – dodaje.

Artykuł 68 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1368 ze zm.) jednoznacznie wskazuje, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz płatnicy składek są uprawnieni do kontrolowania ubezpieczonych co do prawidłowości wykorzystywania zwolnień od pracy zgodnie z ich celem oraz są upoważnieni do formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich.

– To jest uprawnienie, a nie obowiązek. Taki sposób odczytania przepisów przez ZUS jest daleko idącym nadużyciem – podkreśla Damian Sucholewski, adwokat z Warszawy. – To próba przerzucenia na przedsiębiorców kosztów związanych z kontrolami zwolnień lekarskich – dodaje.

Podobnie uważają prowadzący firmy

– Przedsiębiorcy potrafią liczyć – podkreśla Jeremi Mordasewicz. – Dla nikogo nie jest tajemnicą, jak wysokie są koszty wysłania upoważnionego pracownika do kontroli chorego. I dlatego pracodawcy badają zwolnienia tylko w przypadku nadużywania chorobowego. Nikt nie sprawdza wszystkich pracowników, szczególnie przebywających na krótkich zwolnieniach – dodaje.

Brak narzędzi

Skuteczność nadzoru ze strony firm jest też mocno ograniczona.

– W przeciwieństwie do ZUS nie mają one odpowiednich narzędzi i sposobów na kwestionowanie zasadności chorobowego. Pracownik nie musi nawet otwierać drzwi kontrolerowi przysłanemu przez zatrudniającego. Oczywiście firmy nie muszą wysyłać w tym celu swoich pracowników. Mogą korzystać z usług zewnętrznych podmiotów, ale ograniczeniem w tym przypadku jest prywatność pracownika – tłumaczy Grzegorz Orłowski, radca prawny z kancelarii Orłowski Patulski Walczak.

Dlatego nie można np. obserwować domu chorego przez całą dobę. Na dodatek nawet jeśli osoba sprawdzająca nie zastanie pracownika w jego mieszkaniu, to i tak firma nie może przesądzić, że doszło do nadużycia zwolnienia lekarskiego.

– Chory zawsze może wykazać, że musiał udać się np. na dodatkowe badania lub do apteki. Czyli ZUS naciska na firmy, aby ponosiły dodatkowe obciążenia organizacyjne i finansowe związane z kontrolowaniem zwolnień, choć tak naprawdę tylko on dysponuje narzędziami skutecznego nadzoru – wskazuje pracodawca z woj. świętokrzyskiego.

Pojawia się też pytanie o czas, w którym ZUS wysyła pisma do pracodawców. W ostatnim okresie wiele grup zawodowych (m.in. policjanci i nauczyciele) wykorzystuje masowo e-ZLA do nieformalnych strajków. Kontrole pracodawców miałyby temu przeciwdziałać.

– Byłoby niedobrze, gdyby polityka wpływała na bieżące działania instytucji publicznych. Najgorszym skutkiem omawianego pisma z ZUS jest jednak dezinformacja. Nie można zobowiązywać pracodawców do konkretnych działań bez podstawy prawnej, która przewidywałaby taki wymóg – uważa mec. Orłowski.

ZUS tylko poprosił

Inaczej sprawę ocenia Centrala ZUS. Jak wyjaśnia DGP Wojciech Andrusiewicz, rzecznik prasowy ZUS, zarządzane przez Zakład fundusze, w tym Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, podlegają dyscyplinie finansów publicznych. Z FUS finansowane są m.in. wypłaty świadczeń z ubezpieczenia chorobowego oraz wypadkowego, zatem ZUS, jako dysponent FUS i jednocześnie gwarant, jest zobowiązany do podejmowania działań służących zapewnieniu prawidłowości wypłat, również dokonywanych przez płatników składek.

– ZUS, kierując się tymi zasadami, poprosił płatników składek o informacje, czy na podstawie powołanego przepisu ustawy przeprowadzają kontrole prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich, a jeśli tak, jakie są ich wyniki – podkreślił Wojciech Andrusiewicz.

– Zakładamy, że racjonalizacja wydatków, a także zapobieganie wypłacie nienależnych świadczeń z tytułu absencji jest wspólnym celem zarówno Zakładu, jak i płatników składek, dla których wysoka absencja jest również problemem – dodaje Wojciech Andrusiewicz.

Zdaniem ekspertów te wspólne cele można jednak osiągnąć w inny sposób niż obligowanie do kontroli.

– Przyzwolenie na nadużywanie zwolnień jest wszechobecne. To wymaga zmian systemowych, a nie wprowadzającej w błąd korespondencji – podsumowuje mec. Orłowski. 

Autorzy: Bożena Wiktorowska i Łukasz Guza

Źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Udostępnij ten post

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on print
Share on email

Dodaj Komentarz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Polub nasz profil Facebook

Kalendarium wpisów

Kwiecień 2019
P W Ś C P S N
« Mar    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930  
control 427510 1920 300x199 - Kontrola pracownika na zwolnieniu lekarskim - co oznacza pismo z ZUS