Logo OZZPT poprawione
Motto:
Twój problem - Naszym problemem
Pamietaj! Razem możemy więcej

Zmiany w ustawie o związkach zawodowych


Zmiany w ustawie o związkach zawodowych

Po trzech latach oczekiwania w czwartek Sejm znowelizował wreszcie ustawę o związkach zawodowych. Po podpisaniu jej przez prezydenta osoby na umowach cywilnoprawnych i samozatrudnieni będą mogli wstępować do związków zawodowych.

 

Na realizację wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2 czerwca 2015 roku oczekiwano długo – niemal równe trzy lata.

W 2015 roku TK rozpatrzył wniosek OPZZ. Uznał, że uzależnianie możliwości wstępowania do związków zawodowych ze względu na stosunek prawny łączący pracownika z pracodawcą jest niezgodny z konstytucją. Zgodnie z wyrokiem zleceniobiorcy czy samozatrudnieni świadczący usługi na rzecz firm i niezatrudniający innych osób powinni mieć konstytucyjne prawo do zrzeszania się – bo liczy się nie forma zatrudnienia, ale sam fakt wykonywania pracy zarobkowej.

W czwartek Sejm przegłosował nowelizację. Kiedy zmieniona ustawa zostanie podpisana przez prezydenta, każda osoba, która wykonuje pracę zarobkową, będzie miała prawo wstąpić do związków zawodowych. A więc już niedługo.

Wyższy próg reprezentatywności

Dlaczego nowelizacja zajęła rządowi tak dużo czasu? Projekt przedstawiono szybko, już na początku 2016 roku, ale resort pracy zaskoczył, proponując w ustawie setki zmian. Wiele z nich budziło sprzeciw zarówno związków zawodowych, jak i pracodawców. W Radzie Dialogu Społecznego nie udało się osiągnąć porozumienia. Przez ponad rok wydawało się, że ustawa trafi do szuflady.

Tak się jednak nie stało. Co ostatecznie się zmieni? Najbardziej doniosłą zmianą jest podniesienie progów reprezentatywności dla związków zawodowych. Dziś, żeby organizacja związkowa w firmie mogła być uznana za reprezentatywną, musi zrzeszać co najmniej 7 proc. załogi, w przypadku związków działających pod egidą central związkowych („Solidarności”, OPZZ lub FZZ), lub 10 proc., w przypadku innych związków, np. Inicjatywy Pracowniczej. W czwartek Sejm zadecydował, że te progi wzrosną odpowiednio do 8 i 15 procent.

Co to oznacza? Z jednej strony rozwiązuje problem tzw. żółtych związków – małych organizacji, które w firmach zawiązywały się np. na zlecenie pracodawcy, żeby utrudniać dialog. Z drugiej – związki działające na niekorzyść innych pracowników powstają też w ramach central. Na pewno ustawa uderzy w Inicjatywę Pracowniczą – mały, ale prężny związek zawodowy, który działa w branżach opuszczonych przez związki tradycyjne (np. w handlu).

„Solidarność” i OPZZ są zadowolone z podniesienia progów. Ale duża część związków, szczególnie mniejszych, wskazuje, że podnoszenie ich, kiedy uzwiązkowienie w Polsce wciąż spada – w 2017 roku do związków zawodowych należało zaledwie niespełna 11 proc. pracowników najemnych – nie poprawia sytuacji, a tylko ją pogarsza. Są branże, np. usługi, w których uzwiązkowienie jest niższe niż 3 proc.

Plusy? Żeby założyć związek, wciąż będzie potrzeba 10 osób – ale tym razem także zleceniobiorców, dzięki czemu w firmach, w których duża część świeższej załogi jest zatrudniona na umowach cywilnoprawnych, o związek będzie prościej. Tak samo pracownicy na umowach cywilnoprawnych zyskają ochronę i uprawnienia wynikające z działalności związkowej – analogicznie jak w przypadku zatrudnionych na umowie o pracę.

 

Komentarz

– Omawiane zmiany utrudnią dialog w firmach. Mogą prowadzić do osłabienia ruchu związkowego, bo organizacje będą mogły tworzyć osoby zatrudniane jedynie incydentalnie, które nie czują więzi prawnej i odpowiedzialności za zakład pracy – mówi prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan.

Z kolei związki podkreślają, że projektowane przepisy nie są korzystne wyłącznie dla reprezentacji pracowników.

– Zawierają wiele rozwiązań istotnych dla firm, jak chociażby zmienione zasady ustalania liczebności związków oraz terminy na przedstawienie stanowiska w sprawie zwolnień działaczy chronionych. Czas pokaże, w jaki sposób ustawa wpłynie na warunki zatrudnienia w Polsce – podsumowuje Paweł Śmigielski, dyrektor wydziału prawno-interwencyjnego OPZZ.

Autor: Sławomir Szopiński

Na podstawie: Dziennik Gazeta Prawna i Gazeta wyborcza

Polecamy ten portal

poradnik związkowca

Polecamy hosting

Archiwum

ikona

Nasze Motto:

Twój problem, Naszym problemem!
Dołącz do Nas, razem możemy więcej!
OZZPT Twoim Związkiem!

Polecamy ten portal

Szukasz sprawdzonego hostingu

Jak załażyć związek zawodowy